|
|
Achterwei met zicht op de Es van Jistrum
Op het kaartje is de structuur van het landschap rond Jistrum goed te zien. Het kaartje is gemaakt naar de kadasterkaart van 1832. De dikke lijnen zijn paden, de dunne lijnen geven een vereenvoudigde weergave van de verkaveling, de sloten, singels en houtwallen. De kerk van Jistrum (+/- 1230) staat op de plek van het kruisje, de foto is gemaakt op de rode stip. Verder zien we nog wat stukjes van de Burgumermar links en onder. Rechtsonder ligt het Kolonelsdiep dat tegenwoordig deel uitmaakt van het Prinses Margrietkanaal. Bovenin ligt de oude Harstewei die wordt beschreven in de foto hiervoor.
De kronkelende paden met houtwallen rond het dorpsgebied van Jistrum zijn de Eswegen: de Achterwei (van zuid tot noordwest) en de Heideweg (noordoost). Ze vormen de begrenzing van de essen, de voormalige akkercomplexen van het dorp, de kenmerkende bolling is op de foto te zien. Dankzij de paden kan het vee buiten de essen worden gehouden. Buiten de essen lagen de Heide, de Mieden (hooilanden) en de Finnen (weilanden). Op de Schotanuskaart van 1664 staat in het noorden heide nog aangegeven.
De heide is halverwege de 17e eeuw ontgonnen waarbij de gemeenschappelijke gronden onder de boeren zijn verdeeld. De scherpe grens in de verkaveling aan de noordkant is de grens tussen Tytsjerksteradiel (zuid) en Achtkarspelen (noord). De beste weidegronden lagen aan de oostkant van de essen, de Oostelijke velden. Drassige mieden lagen vooral in het zuiden tegen het meer.
Keywords: Eestrum, Esdorp, Achterwei, Iest, Es, Bolling, Voormalig, Bouwland, Akker, Verkaveling, Heide, Weiland, Hooiland
|
